pirotechnik15gda / 1 TROCHĘ TEORII 

Ogólna charakterystyka

M a t e r i a ł e m   w y b u c h o w y m - nazywamy grupę substancji chemicznych lub mieszanin zdolnych pod wpływem działania bodźców zewnętrznych /uderzenie, ogrzanie itp./ do bardzo szybkich chemicznych reakcji egzotermicznych, którym towarzyszy powstanie silnie ogrzanych gazów zdolnych do wykonania określonej pracy.

W y b u c h e m - najogólniej nazywamy zjawisko momentalnego naruszenia stanu równowagi układu, związane z wydzieleniem energii z jednoczesnym wykonaniem pracy mechanicznej, poruszenia lub niszczenia otaczającego środowiska.

P r z e m i a n ą   w y b u c h o w ą - określane też chemiczne reakcja wybuchowe nazywa się taka reakcje chemiczna, która przebiega z bardzo duża prędkością i której towarzyszy wydzielanie znacznej ilości ciepła jak również gazowych produktów reakcji, zdolnych do wykonania pracy niszczenia lub miotania.

Warunki chemicznej reakcji wybuchowej:

l) egzotermiczność reakcji chemicznej,
2) wielka prędkość tej reakcji,
3) obecność gazów lub par w produktach wybuchu,
4) zdolność reakcji do samorzutnego rozprzestrzeniania się.
Spośród parametrów określających warunki chemicznej reakcji wybuchowej charakterystyczna jest ogromna prędkość reakcji wybuchowej. Dla ładunków materiałów wybuchowych o niewielkich wymiarach, czas wybuchowego przekształcenia mierzy się setnymi, stutysięcznymi i milionowymi częściami sekundy. Ta krótkotrwałość zjawiska powoduje wielka BOĆ rozwijana przy wybuchu. Można potwierdzić to na przykładzie. Przy wybuchu Jednego kilograma trotylu wydziela się 460 kJ Zakładając adiabatyczne rozprężenie produktów wybuchu i przyjmując Współczynnik użyteczności 0,1 otrzymujemy pracę wykonana przy wybuchu l kg trotylu:

L = 0,1 * 4600 = 460 kJ

Wiadomo, że nie ma maszyn zdolnych do rozwinięcia olbrzymiej mocy. Wielka moc materiałów wybuchowych nie jednak uwarunkowana większymi zapasami energii wewnątrz a jedynie krótkotrwałością zjawiska wybuchu. Wielka prędkość wybuchu warunkuje nadzwyczaj duża moc materiału wybuchowego jest to najcenniejsza właściwość materiału wybuchowego jako źródła energii. Egzotermiczność procesu Jest również ważnym warunkiem reakcji wybuchowej. Jeśli reakcja określonej substancji chemicznej wymaga stałego dopływu ciepła z zewnętrz, to taka reakcja nie będzie miała właściwości wybuchowych mimo występowania nią dwóch pozostałych czynników, tj. nawet wtedy, gdy proces będzie przebiegał z duża prędkością i będzie mu towarzyszyć powstanie produktów gazowych.
Dobre ilustracja tego faktu Jest podane niżej zestawił reakcji rozkładu szczawianów będących reakcjami tego samego typu :

ZnC2O4 -> Zn + 2 CO2 + 49.1 kcal

CuC2O4 -> Cu + 2 CO2 + 5,9 kcal

HgC2O4 -> Hg + 2 CO2 + 17,3 kcal

Pierwsza reakcja przebiega z pochłonięciem ciepła i dlatego! nie ma charakteru wybuchowego, druga z bardzo nieznacznym dzieleniem ciepła i ma charakter przejściowy; trzecia reakcja jest wyraźnie wybuchowa. Duża koncentracja energii w niewielkiej objętości materiałów wybuchowych jest również nadzwyczaj cenna ich właściwością. Duża ilość gazowych produktów spalania jest również dodatnia, właściwością materiałów wybuchowych. Przy wybuchu najczęściej stosowanych materiałów wybuchowych tworzy się średnio około 1000 l produktów gazowych na l litr materiału wybuchowego. Reakcje wybuchowe mogę mieć rozmaite wartości liczbowe nie tylko w odniesieniu do różnych materiałów wybuchowych, lecz i dla tego samego materiału w zależności od różnych warunków rozkładu, gęstości elaboracji.

Ogólna charakterystyka otrzymywania materiałów wybuchowych

Materiały wybuchowe praktycznie stosowane otrzymujemy w procesie chemicznym zwanym nitrowaniem. Wiele związków chemicznych znitrowano i zmieniono ich właściwości na wybuchowe. Dotychczas otrzymano i poznano duże ilość różnych materiałów wybuchowych ale praktyczne zastosowanie znalazła tylko niewielka grupa spośród nich. Nie wszystkie związki chemiczne, pomimo właściwości wybuchowych, mogę być praktycznie stosowane. Ażeby materiał wybuchowy mógł znaleźć szerokie zastosowanie powinien spełniać wiele warunków, które maję znaczenie praktyczne, a mianowicie:
  1. Materiał wybuchowy powinien być zdolny do wykonania dużej ilości pracy, gdyż głównie w tym celu jest on stosowany.
  2. Odpowiednia granica wrażliwości materiału wybuchowego na również duże znaczenie; nie noże on być zbyt wrażliwy, aby można było z nim wykonywać czynności wynikające z procesu technologicznego produkcji; jak również granica wrażliwości nie noże być zbyt wysoka, aby nie zachodziła konieczność stosowania zbyt dużej spłonki do pobudzenia.
  3. Dostatecznie duża trwałość chemiczne i fizyczna, aby można było go długo przechowywać, a w czasie przechowywania *trwałość swych właściwości chemicznych i fizycznych.
  4. Konsystencja związku chemicznego aa też dążę znaczenie - powinien on być stały a nie ciekły.
  5. Materiał wybuchowy nie powinien wchodzić w reakcję z metalami skorup, do których jest elaborowany.
  6. Temperatura topnienia materiału wybuchowego ma też znaczenie; niska temperatura topnienia ułatwia elaborację materiału wybuchowego.
  7. Materiał wybuchowy powinien być produkowany z dostępnych surowcowa sposób produkcji powinien być, ekonomiczne.
Wymienione warunki w poważnym stopniu zmniejszają liczbę materiałów wybuchowych stosowanych do celów wojskowych. Ponadto można wymienić szereg specjalnych właściwości wynikających 2 konkretnych warunków zastosowania poszczególnych grup materiałów wybuchowych, np. zdolność do topienia się bez rozkładu - materiały wybuchowe stosowana do napełniania skorup przez nalewanie; bezpłonienność prochu. Szeroko stosowane w górnictwie węglowym amonowo saletrzane materiały wybuchowe - amonity nie powinny podczas wybuchu zapalać pyłu węglowego i gazów wydzielających się w kopalni.

Klasyfikacja przemian wybuchowych

Zależności od natury, struktury fizycznej materiału wybuchowego, od sposobu pobudzenia i innych warunków, prędkość liniowe chemicznej przemiany materiału wybuchowego waha się w granicach od części milimetra do tysięcy metrów na sekundę. Zależności od tej prędkości wybuchowi towarzysza różne efekty zewnętrzne:
  1. Przemianę chemiczne o prędkości liniowej rzędu części milimetra lub kilku metrów na sekundę w przestrzeni otwartej nazywamy spalaniem.
  2. Spalaniu w przestrzeni otwartej towarzyszy nieznaczny efekt dźwiękowy.
  3. W przestrzeni zamkniętej, np. w komorze nabojowej, proces przebiega energicznie w podwyższonym ciśnieniu ze znaczną prędkością, towarzyszy mu wyraźny efekt dźwiękowy, a powstałe ciśnienie wykonuje pracę szybkiego przesuwania pocisku.
  4. Działanie polegające na nadaniu prędkości przedmiotowi, wyrzucenie go bez zniszczenia nazywany działa miotającym. .
Przemiana chemiczna o prędkości liniowej rzędu, a niekiedy tysięcy metrów na sekundę, charakteryzująca tym, że aa zmienna prędkość, towarzyszy Jej charakterystyczny efekt dźwiękowy i praca rozdrobnienia lub zniszczenia otaczającego środowiska nosi nazwę wybuchu właściwego. Wybuch różni, się od spalania bardzo gwałtownym wzrostem ciśnienia w Miejscu reakcji chemicznej. Prędkość wybuchu Jest zazwyczaj większe od prędkości dźwięku.

Wybuch przebiegający z prędkością rzędu tysięcy na sekundę oraz charakteryzujący się maksymalne i stałą w danych warunkach prędkości nazywa się detonacją Oprócz wyżej opisanych zjawisk wybuchu chemicznego spotykamy się również ze zjawiskiem wybuchu fizycznego, np. wybuch kotła parowego, czy wybuch butli ze sprężonym powietrzem. Wybuch fizyczny powstaje, gdy ciśnienie wewnętrzne gazów przekroczy wytrzymałość ścianek naczynia, w którym ten gaz się znajduje Podczas wybuchu chemicznego wyzwała się energia wił materiału wybuchowego. Cząsteczki (drobiny) materiału wybuchowego lub ich mieszaniny przekształcają się w chwili wybuchu w cząsteczki związków znacznie prostszych i trwalszych natomiast atomy, z których Jest zbudowana cząsteczka nie ulegają podczas wybuchów przemianom w atomy innych pierwiastków chemicznych, lecz następują jedynie ich przegrupowanie. Z atomów np. trotylu, cząsteczki powstaję podczas wybuchu cząsteczki wody, azotu, tlenków azotu, tlenków węgla. Źródło energii wydzielanej podczas wybuchu materiałów wybuchowych stanowi właśnie proces przemian mniej trwałych cząsteczek w produkty bardziej trwałe. Wyzwolenie energii wiązań w przypadku przemian wybuchowych odbywa się momentalnie.

Klasyfikacja materiałów wybuchowych

Materiały wybuchowe możemy klasyfikować pod względem chemicznym i użytkowym Z punktu widzenia chemicznego rozróżniany indywidua chemiczne i mieszaniny. Pierwsze dzielimy na:
l) nitrozwiązki,
2) estry kwasu azotowego,
3) nitroaminy,
4) pochodne kwasu chlorowego i nadchlorowego,
5) pochodne kwasu azotowodorowego,
6) różne związki wybuchowe jak solą kwasu piorunowego, acetylenki, tetrazen itp.

Drugie dzielimy na:
1) mieszaniny, z których przynajmniej jeden składnik jest wybuchowy,
2) mieszaniny, z których żaden ze składników nie jest wybuchowy.

Wrażliwość materiałów wybuchowych

Każdy materiał wybuchowy ma w określonych warunkach granicę odporności na bodźce zewnętrzna, po przekroczeniu której rozpoczyna się reakcja wybuchowa. Im niższa jest ta granica, tyra wrażliwszy jest materiał na działanie bodźców zewnętrznych. Łatwość ulegania przekształceniu wybuchowemu pod wpływem czynnika zewnętrznego nazywamy wrażliwością materiałów wybuchowych. Układ wybuchowy w znaczeniu technicznym Jest tyś bardziej wrażliwy im mniej energii baz względu na jej postać wymaga do rozpoczęcia reakcji wybuchowej. Niektóre materiały wybuchowa zdolna są di wybuchu od niezmiernie słabego impulsu, Jak na przykład jodek azotu, który wybucha od dotknięcia ptasiego pióra, natomiast inne, jak azotan amonu wymagają bardzo silnego bodźca w postaci wybuchu kilkudziesięciu, a nawet kilkuset gramów trotylu. Dla urzeczywistnienia reakcji chemicznej pomiędzy cząsteczkami związków chemicznych - potrzebne jest zatknięcie tych cząsteczek, jest to warunek konieczny, ale niedostateczny. Liczba zdarzeń wielokrotnie przewyższa liczbę przereagowanych cząsteczek, co oznacza, że nie każde zderzenie cząsteczek powoduje ich reakcję. Reakcja powstaje jedynie od zderzenia cząsteczek zdolnych do reakcji, czyli cząsteczek aktywnych. Aktywne aa tylko cząsteczki mające zapas energii, której wielkość nie powinna być mniejsza od pewnej wielkości minimalnej. Ta minimalna Ilość energii, którą należy udzielić cząsteczkom dc urzeczywistnienia reakcji pomiędzy nimi, nosi nazwę energii aktywacji. Oczywiście im większa jest liczba aktywnych cząsteczek w porównaniu z ich ogólne liczbą tym większa jest szybkość reakcji. Cząsteczka materiału wybuchowego noża być stosunkowo mało trwała, jednak Jeśli przy jej przemianie chemicznej nie wydziela się ciepło lub wydziela się ilość ciepła niedostateczna do aktywowania nowych cząsteczek, wówczas reakcje nie postępują samorzutnie i wybuch nie następuje. Taka substancja jest niewrażliwa. Przeciwnie cząsteczka może być trwała, ale jeśli przy jej przekształceniu chemicznym wydziela się ilość ciepła dostateczna do aktywacji nowej, większej ilości cząsteczek, wówczas reakcja rozprzestrzenia się sama i następuje wybuch. Takie materiały są wrażliwe. Miarą wrażliwości cząsteczek noże być oczywiście ilość energii potrzebna do rozkładu cząsteczki, tJ. energia aktywacji.
Rodzaje impulsu początkowego Do wywołania wybuchu materiału wybuchowego niezbędne jest udzielenie mu pewnej ilości energii zewnętrznej. Ta energia zewnętrzna nazywa się impulsem początkowych, sam zaś proces wywołania wybuchu materiału wybuchowego - inicjowaniem. Jako impuls początkowy mogą służyć rozmaite postacie energii, mianowicie:
1) cieplna - ogrzanie przeponowa, wtrysk płomienia,
2) mechaniczna - uderzenie, tarcia, nakłucia,
3) elektryczna - prąd, wyładowanie elektryczna,
4) energia innego materiału wybuchowego (detonacja tego. Materiału).

Czynniki wpływające na wrażliwość materiałów wybuchowych

Wrażliwość rozmaitych materiałów wybuchowych jest różna, gdyż nawet jeden i ten sam materiał wybuchowy w zależności od różnych czynników może zmieniać swoje właściwości. Na wrażliwość danego materiału wybuchowego maja. wpływ przede wszystkim takie czynniki jak: etan fizyczny, temperatura, gęstość, postać krystaliczna oraz wielkość kryształów jak również obecność zanieczyszczeń.

Stan skupienia i budowa fizyczna
Przy przejściu materiału wybuchowego ze stanu stałego w stan ciekły jego wrażliwość wzrasta, przy procesie odwrotnym - maleje. Pod tym względem typowy przykład stanowi nitrogliceryna, która jest bardziej wrażliwa w stanie ciekłym aniżeli jako stała./zamarznięta/. Zależność tę tłumaczy się tym, że przy przejściu ze stanu ciekłego w stały wydziela się pewna ilość ciepła, która przy inicjowaniu stałych materiałów wybuchowych musi być pokryta przez zwiększenie impulsu początkowego,

Temperatura
Ze wzrostem temperatury materiałów wybuchowych zwiększa się ich wrażliwość. Tłumaczy się to tym, że w podwyższonej temperaturze zwiększa się .ilość aktywnych cząsteczek, w związku z czym zmniejsza się ilość energii potrzebnej do wzbudzenia reakcji wybuchowej. Gęstość materiałów wybuchowych
Ze zwiększeniem gęstości materiałów wybuchowych się ich wrażliwość. Rozróżniamy następujące rodzaje gestości:

gęstość rzeczywiste materiału wybuchowego lub wprost gęstość - Jest to ciężar właściwy samego materiału, tzn. rzeczywistą gęstość określa się ilością materiału wybuchowego zawartego w Jednostce objętości ziarna a mierzy się ciężarem jednostki objętości tego ziarna,

gęstością grawimetryczna lub usypowe krystalicznych i ziarnistych materiałów wybuchowych nazywa się stosunek ciężaru w określonej objętości do objętości, które zajmuje materiał wybuchowy razem z przestrzenie między ziarnami lub kryształami,

gęstość ładowania jest to stosunek ciężaru ładunku objętości komory ładunkowej.

Postać i wielkość kryształów
Zależność wrażliwości materiałów wybuchowych od wielki ci kryształów nie Jest Jednakowa. Niemniej jednak dla wieki ci materiałów wybuchowych daje się ustalić, że większy stop rozdrobnienia odpowiada większej wrażliwości domieszki. Domieszki do materiałów wybuchowych można podzielić na następujące grupy:
- domieszki zwiększające wrażliwość materiałów wybuchowych na działanie mechaniczne,
- sensybilizatory: piasek, tłuczone szkło, cząstki metali i inne,
- domieszki zmniejszające wrażliwość,
- flegnatyzatory materiału wybuchowego,

Do flegnatyzatorów należę: parafina, stearyna, cerezyna, wosk pszczeli, wazelina, olej rycynowy i inne substancje posiadające zdolność powlekania poszczególnych cząstek materiału wybuchowego. Podczas wystrzału wskutek działania siły bezwładności w ładunku wybuchowym pocisku powstają duże naprężenia. Dlatego Jeśli do pocisku zaelaboruje się ładunek wybuchowy z bardziej wrażliwego materiału wybuchowego to podczas strzału noże nastąpić przedwczesny wybuch. Dla większości nowoczesnych dział naprężenia maksymalne przekraczają znacznie 9,8.10 Pa. Aby uniknąć przedwczesnych wybuchów niektóre materiały wybuchowe Jak np. heksogen należy przed zastosowaniem do elaboracji pocisków flegmatyzować.

Wrażliwość materiałów wybuchowych na ogrzanie

Wrażliwość materiałów wybuchowych na ogrzanie określa się na podstawie temperatury pobudzenia (wyfuknięcia). Temperaturę pobudzenia nazwano tę najniższa; temperaturę, do której należy, ogrzać dany materiał, aby została w nim wywołana samorzutnie reakcja wybuchowa o prędkości dostatecznej dla uzyskania płomienia lub efektu dźwiękowego. Warunkiem niezbędnym aby nastąpił zapłon substancji wybuchowej Jest przewaga przyrostu ciepła powstającego w wyniku reakcji chemicznej nad stratami cieplnymi. Moment pobudzenia zawsze poprzedza pewien okres powolnej reakcji chemicznej i okres Jej samorzutnego przyspieszania. Te dwa okresy łącznie noszą nazwę okresu indukcji. Wielkość okresu indukcji uzależniona jest od rodzaju substancji wybuchowej i temperatury. Ze wzrostem temperatury okres indukcji zmniejsza się. Temperatura pobudzenia zależy od wielu czynników, m.in. od: czasu i sposobu ogrzewania, wielkości naważki, przewodnictwa cieplnego materiału, budowy przy rzędu itp. Dlatego warunki w jakich dokonuje się pomiaru temperatury pobudzenia - są ściśle normowane. Oznaczenie temperatury pobudzenia przeprowadza się w przyrządzie,/rysunek 3/, którego zasadnicze część stanowi ogrzewane elektrycznie naczynie napełnione stopem Wooda /15 czyści bizmutu, 8 części ołowiu, 4 części cyny i 3 części kadmu/. Temperatura topnienia stopu wynosi 336 K . Odważki badanego materiału w ilości 0,05 g umieszcza się w miedzianej łusce i lekko zatyka korkiem. Łuskę wkłada się na określoną głębokość do przyrządu ogrzanego uprzednio do odpowiedniej temperatury i mierzy czas, po upływie którego następuje pobudzenie. Temperaturę ogrzewania zmienia się z dokładnością do 5K podwyższając ją jeśli zapłon nastąpił później niż po upływie 5 minut lub obniżając - gdy nastąpił wcześniej. Jako temperoturę pobudzenia przyjmuje się tę najmniejszą temperaturę, poniżej której przy utrzymaniu próbki przez 5 minut zapłon nie następuje.

Wrażliwość materiałów wybuchowych na uderzenie

Działanie impulsu mechanicznego na materiały wybuchów polega na zmianie energii kinetycznej uderzenia czy tarcia podniesienie temperatury /danej/ uderzonej substancji. Podczas uderzenia materiał wybuchowy nie nagrzewa się jednolicie lecz następuje miejscowe ogrzanie do temperatury pobudzenia. Ponadto może odgrywać rolę aktywacja cząstek na powierzchni kryształów wskutek międzycząsteczkowego tarcia wynikłego z uderzenia. Istnieje wiele postaci impulsów mechanicznych, spośród nich praktyczne znaczenie maję uderzenie, przestrzelę nie pociskiem i nakłucie. Wrażliwość materiałów wybuchowych na uderzenie bada się na urządzeniach zwanych kafarami. Badanie polega na tym, że próbkę badanego materiału wybuchowego umieszcza się między dwoma walcami metalowymi a następnie spuszcza się z pewnej wysokości określony ciężar. Do badania wrażliwości na uderzenie inicjujących materiałów wybuchowych używa się kafaru dźwigniowego Materiał wybuchowy w ilości 0,02 g zaprasowuje się w miseczkę pistoletowe spłonki zapalającej i przykrywa folia. Przygotowany próbkę ustawia się na kowadełku kafara, folię, skierowań? ku górze. Waga ciężarka używanego w badaniach waha się w granicach od 5-18 N. Wrażliwość inicjujących materiałów wybuchowych określa się za pomocą górnej i dolnej granicy wrażliwości Dolne granicę wrażliwości nazywa ale najwyższa, wysokość spadku ciężaru, przy której z ustalonej do badań ilości prób nie otrzymuje się ani jednego wybuchu. Górne granicę wrażliwości nazywa się najmniejszy wysokość spadku ciężaru, przy której z ustalonej do badań ilości prób otrzymuje się 100 % wybuchów. Dolna granica wrażliwości określa bezpieczeństwo obchodzenia się z materiałami inicjującymi, natomiast górna niezawodność działania przy zastosowaniu określonej wielkości impulsu. Badanie wrażliwości na uderzenie kruszących materiałów wybuchowych przeprowadza się na katarach pionowych, umożliwiających spadek ciężarka 20 - 200 N z wysokości do 3 m. Naważkę badanego materiału wybuchowego w ilości 0,05 g umieszcza się w przyrządzie tłoczkowym, między dwoma stalowymi walcami. Przyrząd tłoczkowy ustawia się centralnie względem spadającego ciężarka. Wrażliwość na uderzenie materiałów kruszących określa się zwykle jako procentowe ilość wybuchów, z 5O lub 100 prób przy spadku ciężaru 100 N z wysokości 25 cm .

Wrażliwość materiałów wybuchowych na detonację

Wrażliwość kruszących materiałów wybuchowych na detonację od inicjujących materiałów wybuchowych określa się wielkości"" graniczna ładunku inicjującego, tj. najmniejsza jego ilością która powoduje detonacje badanego kruszącego materiału wybuchowego. Dolna powierzchnia kopyta przechodzi nad wklęsłym rowkiem dotykając kowadełka zlekka, tj. ślizgając się po nim. Na kowadełku znajduje sio wgłębienie, w które wkłada się badany materiał wybuchowy. Oznacza się tir/chylenie wahadła z ciężarem o ustalonej wadze, przy której nie na ani jednego wybuchu, oraz wy chylenie, przy którym następuje 100 wybuchów; przy 10 oznaczeniach. Inny sposób oznaczenia wrażliwości na tarcie oparty jest na ocieraniu materiału wybuchowego pomiędzy dwoma ciężarami, z których jeden górny obraca się wokół swojej osi poziomej, Wrażliwość na tarcie oznacza się ilościowo na podstawie siły z jaką ciężarki są dociskane jeden do drugiego. Miarodajny jest docisk, przy którym następuje wybuch próbki materiału wybuchowego.
Trotyl jest najmniej wrażliwy na pobudzenie za pomocą detonacji. Na wielkość granicznego ładunku inicjującego na wpływ wiele czynników, np. jakość materiału osłonki, w której umieszczony jest ładunek, stosunek wysokości do średnicy, wielkość powierzchni inicjowania. Ładunki inicjujące o małym stosunku wysokości do średnicy, a więc o dużej powierzchni inicjowanie a nawet o mniejszej masie ładunku wywołują łatwiej wybuch ładunku inicjowanego. Analizując dane zawarte w powyższej tabeli dla inicjujących materia łów wybuchowych nożna stwierdzić, że graniczny ładunek inicjujący piorunianu rtęci dla trotylu jest około 10 razy większy niż analogiczny ładunek azydku ołowiu. Posługując się metoda porównania ze sobą granicznych ładunków materiałów inicjujących można wnioskować o zdolności inicjowania rozmaitych materiałów inicjujących.

Zdolność materiału wybuchowego do wykonania pracy

Spośród doświadczalnych metod oznaczenia zdolności materiałów wybuchowych do scharakteryzowania pracy najprostsze i dzięki temu najbardziej rozpowszechnione jest próba wydęcia w bloku ołowianym, (tzw. próba Trauzla). W próbie Trauzla mierzy się wydęcie wewnątrz ołowianego bloku powstałe wskutek wybuchu oznaczonej ilości materiału wybuchowego. Wielkością jest miarę zdolności wykonania pracy przez dany natarł wybuchowy. Blok Trauzla jest to cylinder odlany z ołowiu o średnicy i wysokości 200 mm. Na osi cylindra znajduje otwór w kształcie tulei o średnicy 25 mm i wysokości 125 mm Ołów powinien być chemicznie czysty i o jednolitej struktury krystalicznej. Bloki służące do badania jednej partii materiału wybuchowego powinny być odlane z jednej partii ołowiu. Blok może być użyty do pomiaru dopiero po 24 godzinach od chwili odlania. Próbę wykonują się następująco:10 g materiału wybuchowego wsypuje się do cylinderka sporządzonego z folii cynkowej Następnie próbkę wkłada do niej spłonkę detonujący z lontem, spłonkę zanurza się w badanej próbce na głębokość 25 mm. Całość wkłada się do otworu w bloku o znanej objętości a następnie zasypuje się otwór piaskiem, przesianym przez sito o oczkach 144/cm2 po czym zapala się lont. Po wybuchu oczyszcza się powstałe wydęcie mierzy jego objętość przez wypełnienie wodą. Od objętości uzyskanej po wybuchu odejmuje się objętość początkową tulei oraz wydęcie powstałe wskutek detonacji spłonki. Badanie to nie daje wartości bezwzględnych, daje tylko możliwość porównania zdolności do wykonania pracy w stosunku do innych znanych materiałów wybuchowych.
 
 
   1 TROCHĘ TEORII
      2 ZJAWISKO WYBUCHU
      3 POBUDZENIE WYBUCHU
      4 NITROWANIE
      5 MATERIAŁY WYBUCHOWE
      6 MIESZANINY WYBUCHOWE
   2 WYROBY
   PODSTAWY
   FORUM
   Pirotechnik15gda
 
Copyright ©2007 by pirotechnik15gdahttp://www.stronaw24.zafriko.pl

solllen22222^^^^^^gren

Kreator Stron www